Yüce dinimiz okumaya, öğrenmeye, ilme ve eğitime büyük önem vermiş ve inananları da bu yönde sürekli teşvik etmiştir. İnsanların terbiye edilip gelişmesi ve yetişmesi ancak eğitimle olacağı gibi, eğitim de takdir edersiniz ki; ancak ilim sahibi âlim kişilerle gerçekleşir. Peygamberlerin gönderilmesi, Kur’an-ı Kerim’in indirilmesi ve İslam’ın din olarak seçilmesindeki en büyük sebeplerden biride de insanlara doğru ve aydınlatıcı bilginin aktarılması, insanların ve toplumun huzurlu bir şekilde yaşamasının sağlanmasıdır.
Yüce Kitabımız Kur’an-ı Kerim ilk nazil olmaya; ‘Oku, yaradan rabbinin adıyla oku.’(1) ayetiyle başlamış ve her şeyden önce insanların cahillikten kurtulup bilgili olmasını istemiş, ilme önem verdiği gibi âlime de çok büyük önem vermiştir.
İnsanlar doğarken eşit olarak doğarlar. Fakat daha sonra almış oldukları eğitim-öğretim ve terbiye
sayesinde farklı bireyler haline gelirler. Allah katında da ilimleri ve amelleri ile bir adım daha öne çıkarlar. Nitekim: ‘Kulları arasında ancak âlimler, Allah'tan (gereğince) korkar’(2) hükmü bunu ifade eder.
Yüce Rabbimiz Sevgili Peygamberimizden: ‘Rabbim! Benim ilmimi arttır’ de’(3) diye yüce katına niyazda bulunmasını istemiştir. Başka bir ayetinde ise;
‘Hiç bilenlerle bilmeyenler bir olur mu?’(4) buyurarak âlimlerin cahillerden daha üstün ve daha değerli olduğunu belirtmiştir. Yine Kur’an-ı Kerim’de ‘Allah içinizden iman edenlerle ilme nail olanların derecelerini yükseltir.’(5) buyurulmuş ve âlim kişilerin hem dünyada hem de ahirette bir takım müjde ve mükâfatlara nail olacaklarını müjdelenmiştir.
Peygamberimiz (s.a.v) de ilme ve ilim adamına çok büyük önem vermiş, bunu davranışları ile göstermiş ve bu konuda; ‘Kişinin ilimden bir konu öğrenmesi nafile namaz kılmasından hayırlıdır. İlim tahsili sırasında ölen kişi şehittir’ buyurmuştur. İlim ve hikmet peygamberi başka bir hadis-i şerifinde de; ‘Her kim ilim tahsili için bir yola koyulursa, bu yüzden Allah ona cennete girecek yolu kolaylaştırır’(6) buyurarak ilim öğrenmenin nafile ibadetten daha hayırlı olduğunu ve ilmin cennete giden yolu kolaylaştırdığını haber vermiştir. İslam dini ilme ve ilim adamına çok büyük değer vermiş bu sayede sayısız ilim adamı yetişerek şaheser ilmi eserler ortaya konulmuştur.
Mensubu olmakla iftihar ettiğimiz Yüce dinimiz İslam her fırsatta ilme ve âlime değer vermiş Bedir Zaferinde esir aldığı düşmanlarına 10 Müslüman’a okuma-yazma öğretmeleri karşılığında hürriyetleri bahşetmiştir.
Hz. Peygamber (s.a.v)’ in dilinde ilmin kapısı olarak değer bulan Hz. Ali’nin ‘Kim bana bir harf öğretirse onun kölesi olurum.’ sözü İslam’ın ilme ve âlime vermiş olduğu değeri tüm insanlığa öğreten bir vecize olmuştur. İşte bu ilim, hikmet ve irfanla beslenen Fatih Sultan Mehmet, hocası Akşemseddin ile at üstünde İstanbul’a girerken Rumlar daha yaşlı olduğu için Akşemseddin Hazretlerini padişah sanıp gülü ona verirler. Akşemseddin: ‘Ben bu gülü alamam, onu padişaha verin’ diye Fatih’i işaret eder. Bunun üzerine Fatih Sultan Mehmet, ‘Ben bu nimeti ilim ve feyz aldığım kimselere borçluyum, gülü hocama verin’ diyerek Akşemseddin’e verdirir.
‘İlim mü’minin yitiğidir. O’nu nerede bulsa alır.’ diyen bir peygamberin yine ‘İlim Çin de bile olsa onu alınız’ diyen bir Rasülün ve ‘Âlimler peygamberlerin varisleridir.’ diye hedef gösteren bir elçinin ümmeti olarak bu konuda bizlere çok büyük görevler düşmektedir. Hutbemizi bir hadis-i şerif mealiyle bitirmek istiyorum.
‘Dünyayı isteyen ilme sarılsın,ahireti isteyen ilme sarılsın;hem dünyayı hem ahireti isteyen gene ilme sarılsın.’ (7)
Kaynaklar:
1-Alaksuresi- 2-Fatır süresi 28
3-Taha Sûresi;ayet:114
4-Zümersuresi9
5-Mücadelesuresi11
6-Müslim, Zikr 39. Ayrıca bk. Buhârî, İlim 10; Ebû Dâvûd, İlim 1; Tirmizî, Kur'ân 10, İlim 19; İbni Mâce, Mukaddime
7-Aksekî,A.H,İslâm,1/508
Hazırlayan:
Mümin GÜLTEKİN
Çobankaya Köyü Camii İ-H/Şuhut
